Giải Pháp Phát Triển Nguồn Nhân Lực Xuất Nhập Khẩu Việt Nam

Việt Nam là một đất nước có điều kiện tự nhiên, địa lý thuận lợi cho việc phát triển một số ngành dịch vụ logistics như nhận hàng, vận chuyển, lưu kho, lưu bãi, làm thủ tục hải quan, đóng gói bao bì….thế nhưng,phần lớn do nguồn nhân lực hiện nay không đủ để đáp ứng cả về số lượng và chất lượng nên ngành kinh doanh này thực sự vẫn chưa có cơ hội phát triển như kỳ vọng. Qua bài viết sau đây, chúng tôi sẽ khái quát cho các bạn về thực trạng nguồn nhân lực hiện nay của các công ty cung ứng dịch vụ logistics tại Việt Nam đồng thời đưa ra những ý kiến để thúc đẩy và phát triển, thu hút nhiều nguồn nhân lực cho khối dịch vụ này.

Xem thêm: Học Xuất Nhập Khẩu Ở Đâu Tốt Nhất

Sự khủng hoảng do thiếu nhân lực

Việt Nam là một nước có lợi thế rất lớn khi nằm trên trục giao lưu hàng hải, vì vậy, Việt Nam đủ điều kiện để có thể trở thành trung tâm trung chuyển hàng hóa vận tải đường biển quốc tế. Ngoài ra, do sự phát triển nóng nên nguồn nhân lực tạm thời vẫn chưa đủ và chưa thực sự đạt chất lượng để cung cấp cho thị trường logistic tại Việt Nam gây nên sự khủng hoảng do thiếu nhân lực.
Viện Nghiên cứu & Phát triển logistics Việt Nam dự tính trong 3 năm tới đây, mỗi doanh nghiệp dịch vụ logistics sẽ cần thêm khoảng 18.000 lao động, đặc biệt các DN sản xuất, thương mại, dịch vụ cần trên một triệu nhân sự có chuyên môn về logistics. Đây là những con số khá lớn, một trong những khó khăn mà các doanh nghiệp phải vượt qua.

Theo Hiệp hội Giao nhận Kho vận Việt Nam (VIFFAS), nguồn lao động trong ngành logistic chỉ đáp ứng được khoảng 40% nhu cầu thực tế. Theo ước tính, có khoảng140 công ty hội viên hiện nay có tổng số khoảng 4.000 nhân viên thuộc vào lực lượng chuyên nghiệp, chưa kể khoảng 4.000 – 5.000 người bán chuyên nghiệp. Bởi vậy, hầu hết các công ty dịch vụ logistics ở Việt Nam hiện nay đều khẳng định tình trạng thiếu nhân lực trình độ cao.

Nguồn nhân lực phục vụ cho ngành logistics được đào tạo từ rất nhiều nguồn khác nhau,trong đó đội ngũ chuyên quản lý thường là những cán bộ chủ chốt được điều động đến các công ty logistic để thực hiện những chiến lược quản lý hoàn hảo. Đây là đội ngũ được đào tạo chuyên nghiệp hoặc tái đào tạo để đáp ứng những nhu cầu của quản lý, phần lớn họ đều không có kinh nghiệm hay kiến thức về kinh doanh nhiều, họ ít khi tiếp cận những nguồn tri thức mới, phong cách lãnh đạp và quản lý chưa đáp ứng yêu cầu cần thiết của xã hội.

Hầu hết đội ngũ nhân viên nghiệp vụ đều tốt nghiệp đại học từ những chuyên ngành ngoài logistic, số nhân viên trẻ chưa được tham gia hoạch định chính sách. Lực lượng thuộc dạng lao động trực tiếp, chuyên làm những việc như bốc vác, xếp dỡ, lái xe, kiểm đếm hàng kho bãi thì đa số có trình độ học vấn thấp, chưa được đào tạo tác phong làm việc chuyên nghiệp, chỉ có khoảng 1-2% là được đào tạo một cách bản bạn, chuyên nghiệp.

Viện Nghiên cứu phát triển TP. Hồ Chí Minh đã thực hiện một cuộc khảo sát về chất lượng nhân lực logistics, có đến 53,3% DN thiếu đội ngũ nhân viên có trình độ chuyên môn và kiến thức về logistics, 30% DN phải đào tạo lại nhân viên và chỉ có 6,7% DN hài lòng với chuyên môn của nhân viên.

Các chuyên gian đánh giá rằng, những chương trình đào tạo về logistics ở Việt Nam hiện nay còn sơ lược và tổng quát. Trường Đại học Giao thông Vận tải TP.HCM là trường đầu tiên và duy nhất mở ngành Quản trị Logistics bắt đầu từ năm 2008. Còn các trường đại học, cao đẳng khác chỉ thực hiện việc đưa vào giảng dạy môn học vận tải và bảo hiểm ngoại thương nên việc đào tạo chỉ chủ yếu là vận tải biển và giao nhận đường biển.

Có một số trường đại học xây dựng chương trình đào tạo về logistics và quản lý chuỗi cung ứng thuộc các khoa quản trị kinh doanh, kinh tế vận tải, nghiệp vụ ngoại thương, thương mại và du lịch… nhưng cũng chủ cung cấp những kiến thức cơ bản về nghiệp vụ ngoại thương vận tải, những tài liệu tham khảo vẫn còn ít và sơ xài.

Giải pháp phát triển nguồn nhân lực xuất nhập khẩu

Nguồn nhân lực luôn là yếu tố quan trọng cho sự phát triển của các doanh nghiệp. Đặc biệt, với nguồn nhân lực dồi dào, chất lượng cao, đó sẽ là một tiền đề vững chắc để phát triển của các doanh nghiệp logistics Việt Nam trong thời đại hội nhập trước và sau Tổ chức Thương mại thế giới (WTO). Đồng thời, đây là yếu tố then chốt góp phần thúc đẩy khu vực dịch vụ logistics Việt Nam vượt qua những khó khăn hiện tại,vững bước phát triển hơn và đóng góp vào sự phát triển kinh tế Việt Nam, khẳng định vị trí Việt Nam trong khu vực và quốc tế. Bởi vậy, để có thể phát triển nguồn nhân lực cho ngành Dịch vụ logistics ở nước ta, cần triển khi một số giải phát sau:

Thứ nhất, trước hết, Chính phủ phải có sự định hướng rõ ràng hơn nhằm thúc đẩy sự phát triển cho dịch vụ logistics. Liệu chúng ta đã đáp ứng được tất cả các yếu tốc để có thể coi khu vực dịch vụ logistics là một “ngành” độc lập hay chưa và liệu có nên phát triển thành một ngành độc lập hay không? Qua đó, chính phủ sẽ có những định hướng phù hợp cho những khu vực dịch vục này bao gồm cả kế hoạch làm thế nào để phát triển nguồn nhân lực. Đồng thời bổ sung thêm các văn bản dưới luật nhằm hiện thực hóa khái niệm dịch vụ logistics trong Bộ Luật Thương mại.

Thứ hai, để có những phương hướng tốt nhất cho khu vực dịch vụ logistics đồng thời có phương án phát triển nguồn nhân lực logistics thì cần có sự hợp tác sâu sắc hơn giữa các bộ – ban – ngành có liên quan tới khu vực dịch vụ logistics để có thể phân định rõ khả năng và trách nhiệm mỗi bên.

Thứ ba, Tiếp tục phát huy hoạt động, vai trò đươc thực hiện bởi các viện, trung tâm, hiệp hội và các công ty đào tạo, khuyến khích, động viên những tổ chức này trong việc hợp tác đào tại với các chuyên gia nước ngoài tại những quốc gia phát triển trong lĩnh vực dịch vụ logistics phát triển mạnh và hiệu quả.

Các khóa học ngắn hạn của các tổ chức, trung tâm nên đặt trọng tâm vào các mảng nghiệp vụ hoặc tác nghiệp chuyên biệt, phục vụ cho một nhiệm vụ cụ thể của công việc, hoặc đào tạo kiến thức tổng thể hoặc nâng cao cho các cán bộ quản lý cấp trung và cấp cao giúp hoc viên có thể áp dụng ngay những kiến thức ấy vào công việc của mình. Bởi vậy, đây là khóa học cực kì hữu ích , cần thiết và quan trọng trong quá trình bổ sung nhanh nguồn nhân lực cho khu vực dịch vụ logistics.

Ngoài ra, các khóa học nâng cao giúp cho các cán bộ quản lý có cái nhìn bao quát hơn về chuỗi dịch vụ mà doanh nghiệp mình đang mong muốn cung cấp, nhờ vậy có thể nâng cao được chất lượng dịch vụ của doanh nghiệp. Các hiệp hội tăng cường việc tìm kiếm, thu hút những đối tác nước ngoài để đào tạo cho các nhân viên trong công ty dịch vụ logistics Việt Nam nhờ vậy làm tăng năng lực của nhân viên và tăng số lượng nhân viên được đào tạo.

Thứ tư, ngay từ ban đầu,các công ty, DN cần có kế hoạch để đào tạo nguồn lực ngay từ những khâu đầu tiên của kế hoặc, ví dụ như cử người đi tham quan, tham khảo, cho sang nước ngoài học hỏi đồng thời đưa ra những chính sách đãi ngộ tốt và xứng đáng với các nhân viên giỏi chuyên môn, kỹ thuật để tạo động lực cho họ phát triển. Cần xây dựng một kế hoạch tuyển dụng sớm đê thu hút được những người có tiềm năng và có năng lực như những sinh viên năm cuối …

Tiếp tục phát huy việc đào tạo và tái đào tạo nguồn lực hiện có, đưa ra những chính sách tốt để thu hút những người có trình độ chuyên môn cao liên quan đến chuyên ngành, ưu tiên những người am tường ngoại ngữ, có nhiều kiến thức, cập nhật thường xuyên kỹ thuật mới trong nghiệp vụ giao nhận vận tải quốc tế.

Thứ năm, Làm sao để có thể thu hút sinh viên thực tập vào công ty? Để thu hút được nguồn nhân lực giỏi, các công ty dịch vụ logistics lớn cần có chương trình hỗ trợ sinh viên thực tập để hấp dẫn sinh viên vào công ty mình từ đó tăng cơ hội lựa chọn người giỏi, đưa ra những buổi thuyết trình về thực tiễn hoạt động ngành hiện nay ở Việt Nam và trên thế giới cho sinh viên để sinh viên có định hướng rõ ràng về việc làm trước khi ra trường.

Việc tạo mối quan hệ, liên kết với các trường đại học nổi tiếng trong việc đào tạo ngành quản trị logtistic để giúp sinh viên có cơ hội được tham gia vào quá trình đào tạo ấy đồng thời bồi dưỡng trình độ cũng như có quyền thuyết trình và quyền tuyển dụng tại các trường này. Do vây, các doanh nghiệp, các công ty cần xây dựng những quỹ đao tạo tại trường, hỗ trợ chuyên môn cho các trường…

Thứ sáu, Người lao động cần đưa ra được những định hướng của bản thân ngay khi còn đang trong quá trình đào tạo. Đối với sinh viên, chúng ta cần năng động hơn nữa trong quá trình tìm kiếm hay tiếp cận các công ty dịch vụ logistics nếu muốn làm việc trong khu vực dịch vụ này. Sau đó, hãy không ngừng tìm tòi, học hỏi những kinh nghiệp của các đàn anh, đàn chị trong nghề, trai dồi kỹ năng nghiệp vụ và kỹ năng làm việc để có thể thích nghi với môi trường làm việc ngay sau khi ra trường. Nhóm lao động trực tiếp cần được đào tạo không chỉ kỹ năng làm việc mà còn phải được đào tạo cả tinh thần, thái độ làm việc cũng như thái độ chấp hành kỷ luật lao động.

Add Comment